آیت الله حسین غیبغلامی هرساوی
حسین غیبغلامی هرساوی (درگذشته ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ش) روحانی، مدرس و پژوهشگر شیعه و از استادان درس خارج حوزه علمیه قم بود.[۱] بخشی از فعالیتهای علمی او در زمینه علوم حدیث، شناخت منابع حدیثی اهلسنت، فقه و مذاهب اسلامی و مباحث اعتقادی مرتبط با امامت و اهل بیت علیهم السلام بود.[۲]
غیبغلامی آثاری درباره منابع حدیثی و فقهی اهلسنت، مذاهب اسلامی، تاریخ صدر اسلام و نقد جریانهای سلفی و وهابی تألیف کرد. الإمام البخاری و فقه أهل العراق، مبانی فقهی مذاهب اسلامی، إحراق بیت فاطمة، علی بن ابیطالب و رمز حدیث فدک و هلال نجد از آثار شناختهشده او هستند.[۳][۴]
فعالیت علمی و تدریس
غیبغلامی در حوزه علمیه قم به تدریس مباحث فقه، اصول و علوم حدیث میپرداخت. در برنامه درسی منتشرشده برای سال تحصیلی ۱۴۰۲–۱۴۰۳، درس خارج اصول او با موضوع «اجتهاد و تقلید»، درس خارج فقه با محور کتاب الصلاة بر اساس الخلاف شیخ طوسی و درس علوم حدیث با موضوع شناخت کتابها و منابع معرفی شده است.[۵]
یکی از محورهای تدریس وی، شناخت و بررسی منابع حدیثی اهلسنت بود. در دوره تخصصی حدیثپژوهی آکادمی حکمت، دو درس «شناخت منابع حدیثی اهل سنت متقدم» و «شناخت منابع حدیثی اهل سنت متأخر» با تدریس حسین غیبغلامی ارائه شده است.[۶]
پژوهش در مذاهب اسلامی
شناخت مبانی فقهی و حدیثی مذاهب اسلامی از دیگر زمینههای فعالیت علمی غیبغلامی بود. کتاب مبانی فقهی مذاهب اسلامی از آثار وی در این زمینه است که در قم و از سوی مرکز نشر ابتا در سال ۱۳۹۴ش منتشر شده است.[۷]
وی همچنین مجموعه درسهایی درباره شناخت مذهب حنفی ارائه کرده است. مؤسسه جهانی سبطین مجموعهای از این درسها را با عنوان «سلسله جلسات شناخت مذهب حنفی» منتشر کرده است.[۸]
پژوهشهای حدیثی
یکی از موضوعات مورد توجه غیبغلامی، بررسی منابع حدیثی اهلسنت و نسبت میان حدیث و مذاهب فقهی بود. کتاب الإمام البخاری و فقه أهل العراق؛ دراسة فی موقف البخاری من أبی حنیفة در همین زمینه نوشته شده است. این کتاب در سال ۱۴۲۰ق/۲۰۰۰م در بیروت منتشر شده و در فهرست کتابخانه دانشگاه اهلبیت علیهم السلام در بخش «الحدیث الشریف و علومه» ثبت شده است.[۹] در فهرست کتابخانه دیجیتال امام علی علیه السلام نیز ناشر این اثر «دارالاعتصام» و سال نشر آن ۱۴۲۰ق/۲۰۰۰م ذکر شده است.[۱۰]
فعالیت در حوزه امامت و اهل بیت
بخشی از فعالیتهای علمی و تبلیغی غیبغلامی به مباحث امامت، تاریخ صدر اسلام و دفاع از دیدگاههای شیعه درباره اهل بیت علیهم السلام اختصاص داشت. وی در نشستها و برنامههای علمی مرتبط با این موضوعات حضور داشت؛ از جمله در برنامههای «بیت الغدیر» نشستهایی درباره نقد مبانی وهابیت سلفی و پاسخ به شبهات مرتبط با مباحث امامت برگزار کرد.[۱۱]
کتاب علی بن ابیطالب و رمز حدیث فدک نیز از آثار او در زمینه تاریخ و اعتقادات شیعه است و در شماری از پژوهشهای مرتبط با فدک و تاریخ صدر اسلام به آن استناد شده است.[۱۲]
آثار
از آثار حسین غیبغلامی هرساوی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
| ردیف | عنوان اثر | موضوع | اطلاعات نشر |
|---|---|---|---|
| ۱ | غدیر و اسرار سوره مائده | پژوهشی درباره غدیر و ارتباط آن با آیات و مضامین سوره مائده | ناشر: مدرسه مروی تهران |
| ۲ | الإمام البخاری و فقه أهل العراق؛ دراسة فی موقف البخاری من أبی حنیفة | بررسی دیدگاه بخاری درباره فقه اهل عراق و ابوحنیفه | بیروت، دارالاعتصام، ۱۴۲۰ق / ۲۰۰۰م[۱۳] |
| ۳ | مبانی فقهی مذاهب اسلامی | بررسی مبانی و ویژگیهای فقهی مذاهب اسلامی | قم، مرکز نشر ابتا، چاپ نخست، ۱۳۹۴ش[۱۴] |
| ۴ | إحراق بیت فاطمة | پژوهشی درباره گزارشهای مربوط به وقایع خانه حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها در منابع اهلسنت | ۲۵۶ صفحه[۱۵] |
| ۵ | علی بن ابیطالب و رمز حدیث فدک | پژوهشی درباره امام علی علیه السلام، فدک و رخدادهای صدر اسلام | اطلاعات نشر نیازمند تکمیل[۱۶] |
| ۶ | هلال نجد | پژوهشی درباره وهابیت، سلفیگری و خاندان آل سعود | اطلاعات نشر نیازمند تکمیل[۱۷] |
درگذشت
حسین غیبغلامی در ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ش برابر با ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶م درگذشت. شفقنا در خبر درگذشت او، وی را از استادان درس خارج حوزه علمیه قم معرفی کرده است.[۱۸]
پیوند به بیرون
- پایگاه اطلاعرسانی حسین غیبغلامی
- درسهای حدیثپژوهی حسین غیبغلامی در آکادمی حکمت
- مجموعه درسهای شناخت مذهب حنفی
پانویس
- ↑ «آیت الله غیب غلامی درگذشت»، شفقنا، ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ش.
- ↑ «دوره تخصصی حدیثپژوهی»، آکادمی حکمت.
- ↑ «الامام البخاری و فقه اهل العراق»، کتابخانه دانشگاه اهلبیت علیهم السلام.
- ↑ «یکصد سال فراز و فرود تقریب مذاهب در حوزه علمیه قم»، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی.
- ↑ «پایگاه اطلاعرسانی آیت الله غیب غلامی»، بخش دروس سال تحصیلی ۱۴۰۲–۱۴۰۳.
- ↑ «حدیثپژوهی»، آکادمی حکمت، درسهای ۹ و ۱۰.
- ↑ «یکصد سال فراز و فرود تقریب مذاهب در حوزه علمیه قم»، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی.
- ↑ «سلسله جلسات شناخت مذهب حنفی ـ آیت الله غیب غلامی»، مؤسسه جهانی سبطین.
- ↑ «الامام البخاری و فقه اهل العراق / دراسة فی موقف البخاری من ابی حنیفة»، دانشگاه اهلبیت علیهم السلام.
- ↑ «الإمام البخاری و فقه أهل العراق»، کتابخانه دیجیتال امام علی علیه السلام.
- ↑ «برنامههای علمی بیت الغدیر با حضور آیت الله غیب غلامی»، پایگاه بیت الغدیر.
- ↑ «زهد یا عوامفریبی خلفای سهگانه»، مجمع جهانی شیعهشناسی، ارجاع به کتاب علی بن ابیطالب و رمز حدیث فدک.
- ↑ «الامام البخاری و فقه اهل العراق»، کتابخانه دانشگاه اهلبیت علیهم السلام.
- ↑ «یکصد سال فراز و فرود تقریب مذاهب در حوزه علمیه قم»، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی.
- ↑ «إحراق بیت فاطمة»، مکتبة الفکر.
- ↑ «زاهدی با رفتارهای دوگانه»، مؤسسه جهانی سبطین؛ با ارجاع به اثر غیبغلامی.
- ↑ «هلال نجد»، کتابناک.
- ↑ «آیت الله غیب غلامی درگذشت»، شفقنا، ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ش.
منابع
«آیت الله غیب غلامی درگذشت»؛ خبرگزاری بینالمللی شفقنا، ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ش. «گزارش مراسم تشییع و ترحیم آیت الله غیب غلامی»؛ شفقنا، ۲۷ شهریور ۱۴۰۵ش. «حدیثپژوهی»؛ آکادمی بینالمللی حکمت، بخش شناخت منابع حدیثی اهلسنت. غیبغلامی هرساوی، حسین؛ الإمام البخاری و فقه أهل العراق؛ دراسة فی موقف البخاری من أبی حنیفة، بیروت، ۱۴۲۰ق/۲۰۰۰م. غیبغلامی هرساوی، حسین؛ مبانی فقهی مذاهب اسلامی، قم: مرکز نشر ابتا، چاپ نخست، ۱۳۹۴ش. غیبغلامی، حسین؛ إحراق بیت فاطمة. غیبغلامی هرساوی، حسین؛ علی بن ابیطالب و رمز حدیث فدک. غیبغلامی هرساوی، حسین؛ هلال نجد. غیبغلامی، حسین؛ بنای بر قبور. غدیر و اسرار سوره مائده؛ تدوین بر پایه بیانات حسین غیبغلامی. «سلسله جلسات شناخت مذهب حنفی»؛ مؤسسه جهانی سبطین.